Александр Иванович Алексеев туҺунан
Александр ИвановиҺы, Сашаны кытта Хабаровскайга култуура институтугар абитуренныы сылдьан аан бастаан билсибитим.Саша наһаа сырдык, ып-ыраас санаалаах, аккуратнай баҕайытык таҥна, симэнэ сылдьар сэмэй, эмиэ да сүрдээх дьэбэлээх, күлүүлээх уол этэ. Армияҕа сулууспалаан баран кэлбит этэ. Худуоһунньук талааннаах буолан Армияҕа суруксуттаан, штаб үлэтин барытын толорон, плакат, стенгазета арааһын оҥоттороллор диэн кэпсиирэ. Култуура институтугар арай списокка көрбүтүтэ Христофорова, Посельская диэн фамилиялаах абитуриеннар бааллар үһү. Онно кини хайдах курдук соһуйбутун кэпсиирэ. Саха сирин биллиилээх балериналара манна туттарса кэлбиттэр дуо диэн. Ол курдук кини Саха сирин култууратын интэриэһиргиирэ, элбэҕи билэрэ биллибитэ. Кини отой сыаллаах, соруктаах үөрэнэ кэлбит этэ.
Ленинградка сахалартан бастакы үҥкүү профессиональнай кэлэктиибигэр эдэр ыччаты суумэрдээһиҥҥэ кэлэ сырыттаҕына, улаата түс, үөрэниэххин наада, билигин бэлэмнээхтэри эрэ ылабыт диэбиттэр. Инньэ гынан кини Хабаровскайга үөрэххэ киирбитэ уонна наһаа астынар этэ, хата этэҥҥэ үөрэнэ сылдьабын диэн. Институкка уорэнэ кэмигэр наҺаа кыҺаллан үөрэнэрэ. История КПСС, философия, политэкономия семинардарыгар куруутун олус кыһаллан бэлэмнэнэрэ. Библиотекаҕа хасыһан туран сылдьара. Тыйаатырга испэктээктэри олох көтүппэккэ сылдьара, көрөрө. Биһиги ырааҕа бэрт диэн сороҕор көтүтэр этибит. Култуура института Индустриальнай оройуон диэн Хабаровскай кииниттэн тэйиччи, кытыы автобуһунан, трамвайынан бэрт өр айаннаай тиийиллэрэ. Группабытыгар Сашата суох биир да тэрээһин ыытыллыбат этэ. Саша студенческай кэмнэрэ олус активнайдык ааспыттара, землячество буоллун атын түмсүүлэр буоллуннар. Институт иһинэн улэлиир кыра норуоттар үҥкүү бөлөҕүн сүрүн чилиэнэ этэ. Элбэхтик гастроллуур, кэнсиэрдиир этилэр. Саша олоххо сыалын ситиһэн Кыыл Уолун аатын сүгэр Уҥкүү судаарыстыбаннай тыйаатырын дириэктэринэн таһаарыылаахтык улэлээбитинэн биһиги однокурсниктара киэн туттабыт. Бииргэ үөрэммит оҕолорун куруук өйүүрэ. Черноградская Вера Николаевналыын олох бииргэ ситэрсэн олоҕун тиһэх күнүгэр диэри улэлээбиттэрэ. Ол курдук Спиридонова Тамараны уонна Федоров Алешаны администраторынан, Рожина Светаны сүрүн бухгалтерынан улэлэппитэ. Оннук биһиги Сашабыт студеннааҕы табаарыстарын өйөөн бэйэтин хонноҕун анныгар илдьэ сылдьара. Кураторбыт Полинария Прокопьевна Романова “Бриллиантовын нотки” Бүтүн Арассыыйатааҕы көрүү курэҕэр жюри бэрэссэдээтэлинэн кэлэ сырыттаҕына группабытыгар бииргэ үөрэммит оҕолору мунньан Сашабыт уонна Вера Черноградская бэрт истиҥ көрсүһүүнү тэрийэн көрсөн турардаахпыт.
Нам улууһугар 2024 сыллаахха “Толбоннурар ньуурдаах Туйаарыма Куо” Олоҥхо туруоруллубута. Онно Александр Иванович салайар Үҥкүү тыйаатырын иһинэн улэлиир национальнай инструменнар оркестра, сүрүн Николай Петров, улуустааҕы оҕо искусствотын дьиэтэ, народнай инструменнар кэлэктиибэ, сал. Федулова А.А. кытта холбоон тэннэ народнай оркестор олоҥхону доҕуһуоллаан бар дьон биһирэбилин уонна билиниитин ылан турардаахпыт. Мин салайар “Ручеек” оҕо үҥкүү бөлөҕө “Эрэкэ дьэрэкэ” үҥкүүтүн толорон ыйтан ордук бэлэмнэнэн, репетициялаан бэттээхэй олоҥхону таһаарбыппыт.
Уопсайынан, Александр Иванович ыра санаата, былааннара киэн да элбэх да этилэр. Тыйаатыр кини олоҕо, дьиэтэ-уота этэ. Артыыстар оҕолоро этилэр. Наар үлэм эрэ диирэ, куруук үп-харчы көрдьөһөрө, ыксыы-тиэтэйэ сылдьара. Элбэхтик соҕуруунан-хотунан, илининэн-арҕаанан артыыстарын илдьэ сылдьыбыта. Барыларыгар кыһаллар-мүһэллэр этэ. Мин Сашалыын, Александр Ивановичтыын бииргэ үөрэммиппиттэн, бииргэ алтыспыппыттан киэн туттабын. Кини ситиспэтэҕин, кини оҥорботоҕун артыыстара, үөлээннэхтэрэ олоххо киллэриэхтэрэ диэн бүк эрэнэбин. Александр Иванович сырдык аатын куруук саныы-ахта сылдьыам.
Бииргэ Хабаровскай институтугар үөрэммит үөлээннээҕэ, СӨ култууратын туйгуна Надежда Москвитина (Посельская). Кулун тутар 16 күнэ.2025 сыл